Frmacil

**RüzgarGülü** · 07-05-2008

Linuxda Silinmiş/Silinen Dosyaları Kurtarmak

Bilgisayarımıza çoğu zaman çok önemli dosyalarımızı teslim ediyoruz

Günler hatta aylarca uğraşıp hazırladığımız çalışmalar sabit sürücümüzde önemsiz bytelar olarak saklanmaktadırlar

Bilgileri kaybetmek ise günümüz kullanıcılarının çoğu zaman başını ağrıtan bir terim olmaya başlıyor

Burada insan hatasıyla silinen dosyaların iki yöntem ile kurtarma methodlarını anlatacağız

Ama öncelikle bilgilerin nasıl olup da kurtulduğu hakkında bilgi vermekte yarar var: Bir dosyayı sildiğinizde üzeri sıfırla kaplanır

Bu başka bir dosya yazılırken bu alanın boşmuş gibi algılanmasını sağlar

O zaman buraya bir dosya yazılmadığı sürece siz veriyi kurtarabilirsiniz

Bunu daha gorsel bir sekilde anlatmak gerekirse;

1111111111111
deneme

dosyam

gibi bir şekilde olan dosyanız silindiğinde aşağıdaki şekle dönüşür;

0000000000000
deneme

dosyam

ve böylece bu alan başka bir bilginin yazılabilmesi için serbest bırakılmış olur

Bu bilgilere dayanarak, size verebileceğimiz bir iki öneri var;

Normal bir sistemde kayıt yapan servisler sürekli açık bulunurlar ve buda belirli (çoğunlukla kısa) aralıklarla diskinize birşeyler yazıldığı anlamına gelir

1) Yanlış bir işlem yaptığınızda olabildiğince hızlı bir şekilde init 1 seviyesine geçin

(init 1 komutunu vermeniz yeterli olacaktır)

2) Veya diskinizin Read-Only olarak mount edilmesini sağlayın

( mount -o remount,ro /dev/hdXX )

3) Eğer silinen dosya o an çalışan Harddisk'inizden başka bir yerde ise, o sürücüye kesinlik ile birşey yazmayın/yazdırmayın

Evet, gerekli uyarıları da yaptıktan sonra artık verilerimizi kurtarma yolundan bahsedebiliriz

------------ *
Debugfs yöntemi |
------------

Bu yöntemi mount EDİLMEMİŞ disklerde kullanın veya kullanacağınız diski öncelikle umount edin

Aşağıda verdiğim örnek mount edilmiş ek bir sabit sürücü (hdb) içinden dosya kurtarılması ile ilgilidir;

# Hangi dizinde olduğumuza bir bakalım
$ pwd /mnt/hdb/

# Yanlışlıkla gerekli bir dosyamızı silelim
$ rm -f rapor_2002_06_03

txt

# Aman Tanrım biz ne yaptık böyle
# Hemen diskimizi umount edelim
$ umount /mnt/hdb

# Eger değilseniz root olalım ilk önce ve sonra işleme devam edelim
$ su -

# debugfs ile diskimizi açalım
$ debugfs /dev/hdb

# Artık komut satırımızda debugfs: yazacaktır
# Neyse biz önce silinen dosyalarımızı bir listeyelim
$ debugfs: lsdel

# Burada birçok satır karşınıza çıkabilir

# Önemli olan, sizin sildiğiniz dosya ile bilgileri uyuşanı bulmaktır
# Karşılaştırma için Boyut, Mod, Tarih gibi bilgileri kullanabilirsiniz
# İşte aradığım dosya
$ debugfs: lsdel

1 deleted inodes found

Inode Owner Mode Size Blocks Time deleted 25794 515 100644 1050 2/ 2 Mon Jan 13 20:06:43 2003

# Bizim için gerekli olan INODE numarası olacak
# Aşağıdaki komuttaki <> işaretlerini atlamamınızı öneririz
$ debugfs: dump -p <25794> /tmp/yeni

# İşimiz bitti

Artık çıkalım
$ debugfs: quit

Evet bitti

Derin bir soluk alabilirsiniz

Dosyamız aynı kullanıcı hakları ile birlikte silme işleminin gerçekleştiği sabit sürücünün /tmp dizini altında yeni adıyla saklandı

Emin olmak icin

$ mount -t ext2 /dev/hdb /mnt/hdb
$ ls /mnt/hdb/tmp/yeni

ve göreceksinizki dosya orda:-))

----------------- *
Lsof kullanmak |
-----------------

lsof biraz daha farklı bir mantıktır

Size yine örnekle anlatırsak daha kolay anlaşılır sanırım

Diyelim özlediginiz bir arkadaşınız size xxxx

avi şeklinde bir dosya gönderdi

Özlemle vede mutlulukla bu filmi SEYREDIYORSUNUZ!

Bu ara komut satırına gectiniz ve yine olan oldu

Yanlışlıkla bu dosyayı sildiniz

Burada seyretmek kelimesini büyük harfler ile yazmamın sebebi, hala programın bu dosya ile bir işlem yapıyor olması

İşte böyle bir durumda bu dosyaları proc dizininden kurtarabiliriz

Lsof' u kullanmamızın sebebi ise bu programın açık olan dosyaları, yani bir program tarafından işleme tabii tutulan dosyaları listemelesidir

Birçok son Linux dağıtımları, artık bu programı öntanımlı olarak barındırıyorlar

Ha eğer sizde yoksa http://aixpdslib

seas

ucla

edu/packages/lsof

html adresinden bu programı indirebilirsiniz

Artık uygulamaya geçebiliriz sanırım:

# Önce filmi izlemeye başlayalım
$ mplayer arkadasim_ist

avi

# Yine dikkatinizi çekerim, hala film açıkken devam ediyoruz!
# Ve yine facia, yanlış bir komutla dosyayı silelim
$ rm -f eski_filmler *

avi
# aman tanrim ^ bu boşluk da neyin nesi?

# Panige kapılmayalım ve devam edelim
# Bir bakalım mplayer programının açtığ

avi dosyalarına
$ lsof -c mplayer | grep avi mplayer

10153 bri 10r REG 3,7 2545962 26708 /film/arkadasim_ist

avi (deleted)

# Here it's

(=Yani bulduk türkçesi )
# Hemen tutun kaçırmayın

Kopyalayalım dosyamızı
$ cp /proc/10153/fd/10 /tmp/arkadasim_ist

avi

Evet artık dosyamıza /tmp/arkadasim_ist

avi adıyla erişebiliriz

Yeniden merhaba diyebilirsiniz arkadasiniza

Hemen biraz bilgi verelim: /proc dizininin yapısı diğer dizinlere benzemez(/usr, /home gibi

) Buradaki bilgileri direk olarak Linux çekirdeği sayesinde görürsünüz

Mesela;

$ ls -F /proc/10153/fd
0 1 10 12 2 3 4 5 6 7 8 9

$ ls -l /proc/10153/fd/10
lr-x------ 1 armish lapis Jan 13 10:39 10 -> /tmp/arkadasim_ist

avi(deleted)

Yani anlıyacağınız, buradaki dosyalar sizin asıl dosyanıza bağlı haldedir

Asıl unutmamanız gereken önemli ayrıntı, bu işlemler program hala açık ise geçerlidir

Program dosyayı kullandığı sürece, dosyayı kurtarabilirsiniz

Program kapatıldığı anda süreçde bitmiş olacağı için dosyaya ulaşmakta imkansız olacaktır

07-05-2008	#1
Profil Bilgileri RüzgarGülü Özel Üye Üyelik tarihi: Feb 2008 Bulunduğu yer: Ankara Yaş: 18 Mesajlar: 15.772 Üye No: 33080 Tecrübe Puanı: 176 Rep Puanı : 9213 Rep Derecesi Reklam www.dantel-orgu.com	Linuxda Silinmiş/Silinen Dosyaları Kurtarmak Linuxda Silinmiş/Silinen Dosyaları Kurtarmak Bilgisayarımıza çoğu zaman çok önemli dosyalarımızı teslim ediyoruz Günler hatta aylarca uğraşıp hazırladığımız çalışmalar sabit sürücümüzde önemsiz bytelar olarak saklanmaktadırlar Bilgileri ... Linuxda Silinmiş/Silinen Dosyaları Kurtarmak Bilgisayarımıza çoğu zaman çok önemli dosyalarımızı teslim ediyoruz Günler hatta aylarca uğraşıp hazırladığımız çalışmalar sabit sürücümüzde önemsiz bytelar olarak saklanmaktadırlar Bilgileri kaybetmek ise günümüz kullanıcılarının çoğu zaman başını ağrıtan bir terim olmaya başlıyor Burada insan hatasıyla silinen dosyaların iki yöntem ile kurtarma methodlarını anlatacağız Ama öncelikle bilgilerin nasıl olup da kurtulduğu hakkında bilgi vermekte yarar var: Bir dosyayı sildiğinizde üzeri sıfırla kaplanır Bu başka bir dosya yazılırken bu alanın boşmuş gibi algılanmasını sağlar O zaman buraya bir dosya yazılmadığı sürece siz veriyi kurtarabilirsiniz Bunu daha gorsel bir sekilde anlatmak gerekirse; 1111111111111 denemedosyam gibi bir şekilde olan dosyanız silindiğinde aşağıdaki şekle dönüşür; 0000000000000 denemedosyam ve böylece bu alan başka bir bilginin yazılabilmesi için serbest bırakılmış olur Bu bilgilere dayanarak, size verebileceğimiz bir iki öneri var; Normal bir sistemde kayıt yapan servisler sürekli açık bulunurlar ve buda belirli (çoğunlukla kısa) aralıklarla diskinize birşeyler yazıldığı anlamına gelir 1) Yanlış bir işlem yaptığınızda olabildiğince hızlı bir şekilde init 1 seviyesine geçin (init 1 komutunu vermeniz yeterli olacaktır) 2) Veya diskinizin Read-Only olarak mount edilmesini sağlayın ( mount -o remount,ro /dev/hdXX ) 3) Eğer silinen dosya o an çalışan Harddisk'inizden başka bir yerde ise, o sürücüye kesinlik ile birşey yazmayın/yazdırmayın Evet, gerekli uyarıları da yaptıktan sonra artık verilerimizi kurtarma yolundan bahsedebiliriz ------------ * Debugfs yöntemi \| ------------ Bu yöntemi mount EDİLMEMİŞ disklerde kullanın veya kullanacağınız diski öncelikle umount edin Aşağıda verdiğim örnek mount edilmiş ek bir sabit sürücü (hdb) içinden dosya kurtarılması ile ilgilidir; # Hangi dizinde olduğumuza bir bakalım $ pwd /mnt/hdb/ # Yanlışlıkla gerekli bir dosyamızı silelim $ rm -f rapor_2002_06_03txt # Aman Tanrım biz ne yaptık böyle # Hemen diskimizi umount edelim $ umount /mnt/hdb # Eger değilseniz root olalım ilk önce ve sonra işleme devam edelim $ su - # debugfs ile diskimizi açalım $ debugfs /dev/hdb # Artık komut satırımızda debugfs: yazacaktır # Neyse biz önce silinen dosyalarımızı bir listeyelim $ debugfs: lsdel # Burada birçok satır karşınıza çıkabilir # Önemli olan, sizin sildiğiniz dosya ile bilgileri uyuşanı bulmaktır # Karşılaştırma için Boyut, Mod, Tarih gibi bilgileri kullanabilirsiniz # İşte aradığım dosya $ debugfs: lsdel 1 deleted inodes found Inode Owner Mode Size Blocks Time deleted 25794 515 100644 1050 2/ 2 Mon Jan 13 20:06:43 2003 # Bizim için gerekli olan INODE numarası olacak # Aşağıdaki komuttaki <> işaretlerini atlamamınızı öneririz $ debugfs: dump -p <25794> /tmp/yeni # İşimiz bitti Artık çıkalım $ debugfs: quit Evet bitti Derin bir soluk alabilirsiniz Dosyamız aynı kullanıcı hakları ile birlikte silme işleminin gerçekleştiği sabit sürücünün /tmp dizini altında yeni adıyla saklandı Emin olmak icin $ mount -t ext2 /dev/hdb /mnt/hdb $ ls /mnt/hdb/tmp/yeni ve göreceksinizki dosya orda:-)) ----------------- * Lsof kullanmak \| ----------------- lsof biraz daha farklı bir mantıktır Size yine örnekle anlatırsak daha kolay anlaşılır sanırım Diyelim özlediginiz bir arkadaşınız size xxxxavi şeklinde bir dosya gönderdi Özlemle vede mutlulukla bu filmi SEYREDIYORSUNUZ! Bu ara komut satırına gectiniz ve yine olan oldu Yanlışlıkla bu dosyayı sildiniz Burada seyretmek kelimesini büyük harfler ile yazmamın sebebi, hala programın bu dosya ile bir işlem yapıyor olması İşte böyle bir durumda bu dosyaları proc dizininden kurtarabiliriz Lsof' u kullanmamızın sebebi ise bu programın açık olan dosyaları, yani bir program tarafından işleme tabii tutulan dosyaları listemelesidir Birçok son Linux dağıtımları, artık bu programı öntanımlı olarak barındırıyorlar Ha eğer sizde yoksa http://aixpdslibseasuclaedu/packages/lsofhtml adresinden bu programı indirebilirsiniz Artık uygulamaya geçebiliriz sanırım: # Önce filmi izlemeye başlayalım $ mplayer arkadasim_istavi # Yine dikkatinizi çekerim, hala film açıkken devam ediyoruz! # Ve yine facia, yanlış bir komutla dosyayı silelim $ rm -f eski_filmler *avi # aman tanrim ^ bu boşluk da neyin nesi? # Panige kapılmayalım ve devam edelim # Bir bakalım mplayer programının açtığ avi dosyalarına $ lsof -c mplayer \| grep avi mplayer 10153 bri 10r REG 3,7 2545962 26708 /film/arkadasim_istavi (deleted) # Here it's(=Yani bulduk türkçesi ) # Hemen tutun kaçırmayın Kopyalayalım dosyamızı $ cp /proc/10153/fd/10 /tmp/arkadasim_istavi Evet artık dosyamıza /tmp/arkadasim_istavi adıyla erişebiliriz Yeniden merhaba diyebilirsiniz arkadasiniza Hemen biraz bilgi verelim: /proc dizininin yapısı diğer dizinlere benzemez(/usr, /home gibi) Buradaki bilgileri direk olarak Linux çekirdeği sayesinde görürsünüz Mesela; $ ls -F /proc/10153/fd 0 1 10 12 2 3 4 5 6 7 8 9 $ ls -l /proc/10153/fd/10 lr-x------ 1 armish lapis Jan 13 10:39 10 -> /tmp/arkadasim_istavi(deleted) Yani anlıyacağınız, buradaki dosyalar sizin asıl dosyanıza bağlı haldedir Asıl unutmamanız gereken önemli ayrıntı, bu işlemler program hala açık ise geçerlidir Program dosyayı kullandığı sürece, dosyayı kurtarabilirsiniz Program kapatıldığı anda süreçde bitmiş olacağı için dosyaya ulaşmakta imkansız olacaktır

Sponsored Links
Google'a ekle	Yudumla	Mumsema	Derya Gibi	Oya

Seçenekler
Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder
Stil
Normal Hybrid-Şeklinde gösterime geç Ağaç şeklinde gösterime geç

Benzer Konular
Konu	Konuyu Başlatan	Forum	Cevaplar	Son Mesaj
Easy Photo Recovery (Silinmiş Resim ve Videoları Kurtarma Programı)	RüzgarGülü	E-F	2	08-10-2008 17:50
Hayat kurtarmak isterken boğuldu	The_NiSsA	Yurt İçi Haberler	0	11-08-2008 10:39
Yeryüzünden silinen kasaba	HARBİKIZ	Yurt Dışı Haberler	1	19-05-2008 22:26
Hasta Akvaryumu Kurtarmak	RüzgarGülü	Akvaryum Dünyası	0	26-04-2008 17:33
Silinmiş sevdanın son durağına	paradisehell	Güzel Aşk Sözleri	0	23-03-2008 09:42