Frmacil

Soru: Huzur ne demektir ve namazda huzur nasil olur?



Arapça kökenli olan “Huzur" kelimesi, Türkçe’de farkli anlamlarda kullanilmaktadir “Huzur bulmak , huzurlu olmak”, gönlün yatismasi, nefsin tatmin olmasi anlamindadir “Huzura varmak, huzura çikmak” ise kisilik, makam-mevki bakimindan büyük bir zatin yanina gitmek anlaminda kullanilmaktadir

Huzur kavrami, asil Arapça’daki manasi olan “huzura varmak, huzura çikmak” anlamiyla kullanilabilecegi gibi, ikinci derecede bu kavramin Türkçe’de karsiligi olan “huzur bulmak, huzurlu olmak” anlamiyla da kullanilabilir Çünkü gönlün huzur bulmasi, gerçek anlamda huzura çikmakla olur Namaz müminin miraci olduguna göre, insan ruhu bu miraç vasitasiyla Hazret-i Allah’in huzuruna çikmakla huzur bulur, huzura erer

Bir hadis-i serifte Peygamberimiz: “Namaz benim göz aydinligimdir” (Nesâî, Isretu'n-Nisâ 1) buyurmustur Burada namazin huzur verici özelligine isaret edilmistir Ancak gerçek huzura ermek için, namazda gerçek anlamda huzura varmak gerekir Huzura varmak, üç basamakli bir eylemin adidir: Huzura çikmadan, huzura çikarken ve huzurda dururken yapilmasi gerekenler Konuyu bu üç baslik altinda özetlemeye çalisacagiz:

Huzura Çikmadan Önce Yapilanlar:

Yüceler yücesi Allah’in huzuruna varmanin birinci adresi namazdir Namaza baslamadan önce, O Hazretin huzuruna yakisir sekilde, maddî-manevî hazirlik yapmak gerekir

Yani çift yönlü bir arinma sürecine girmek gerekir Beden ve elbiselerimizi her türlü maddî kirlerden, ruh ve duygularimizi da her türlü manevî kirlerden temizlemek gerekir

En güzel elbiseleri, en temiz çoraplari giymek, abdestle uzuvlari yikayip temizlemek, tevbe-istigfar ederek ruhu arindirmak, kulun Rabbine karsi saygisinin, huzurunda bulundugu makamin büyüklügünü algilayan iman suurunun birer belgesidir

“Her namaz vaktinde/her namaz mekâninda yüzünüzü O’nun kiblesine yöneltin Ihlas ve samimiyetle, sirf O’nun rizasini kazanmak için Allah’a ibadet edin”(Araf, 7/29) mealindeki ayette manevî hazirligin önemine isaret edildigi gibi, “Ey Adem’in evlatlari! Her namaz vaktinde, mescide giderken, süsünüz olan elbisenizi giyinin”(Araf, 7/31) mealindeki ayette de maddi hazirliga; temizlige, güzel elbiseler giymeye tesvik vardir

Huzura Çikarken Yapilanlar:

Bu safhada kul, huzura çikmak için gereken hazirligini tamamlamis, artik mescidin içine veya bir seccadenin basina gitmis bulunmaktadir Iste namaza baslamadan önce, kimin huzuruna varacagini düsünmek, kusurlarini hatirlamaya çalismak, dünyanin bütün mesgalelerini bir çantaya koyup disarida birakmak, biraz sonra ilâhî huzurda kabul edilecek olan kulun fikrî planda düsünmesi gereken hususlardir

Bu hazirlik için Fatiha Suresinde geçen Allah’in isimlerini düsünerek bir muhasebe yapmakta fayda vardir Çünkü, bütün sifatlari sonsuz olan Allah’in Zat-i Akdesini düsünerek “iyyake nabudu=yalniz sana kulluk ederiz” diyerek hitapta bulunmak çogumuz için hitabin hakkini vermekten uzaktir En iyisi belli basli isimleri mülahaza ederek yapacagimiz hitap için bir ön hazirlikta bulunmaktir Fatiha Suresinde yer alan bes isim bunu temin edecek mahiyettedir Buna göre, namaza baslamadan önce huzuruna varacagimiz Rabbimizin su isimlerini düsünmek ve bizimle olan iliskilerini zihnimizde canlandirmak gerekir Biraz sonra bizi kabul edecek Rabbimizin isimleri sunlardir:

Allah: Bütün güzel ve mükemmel sifatlarin sahibi, bütün kâinatin kendisine ibadet ettigi hakikî mabudu

Âlemlerin Rabbi/Rabbu’l-âlemîn: Bütün kâinati yaratan, yöneten, terbiye eden Rabbimiz

Rahman: Dünyada dost- düsman ayirimini yapmadan bütün varliklara merhamet eden, bütün canlilara rahmet hazinesinden rizklarini veren, vahiylerle insanlara manevî rizklarini temin eden

Rahîm: Ahirette dostlarini merhametle kucaklayan

Din/Hesap gününün sahibi: Iyi, kötü her seyden bizi hesaba çeken dünya ve ahiretin sultani

Biraz sonra huzurunda el pençe duracagimiz Yüce Yaraticinin bu azametini kalplerimize yerlestirdigimiz nispette huzurda huzur bulacagiz

Huzurda Dururken Yapilanlar:

Namaz kilan kimse, namazla miraca vardigini, kendisini yaratan, büyütüp besleyen, bin bir çesit nimetlerle rizkini veren Yüce Allah’in karsisinda oldugunu idrak etmeli, sonsuz büyüklügü karsisinda sonsuz küçüklügünü, sonsuz kudreti karsisinda sonsuz acizligini fark etmelidir Namaza baslarken alinan tekbirin bir anlami budur: Allahu Ekber: “Allah en büyüktür” der ve o anda essiz bir büyügün karsisinda oldugunu fark eder

Fatiha Suresinde iki tür üslup kullanilmis ve bununla ilahî huzurda el pençe dururken iki çesit münacatin sekline isaret edilmistir

Birincisi: Besmeleden sonra “Bütün hamd, âlemlerin Rabbi, Rahman, Rahîm ve hesap gününün sahibi olan Allah’a mahsustur” mealindeki ayetlerle yapilan gaibane münacattir

Bu dolayli (Allah’i üçüncü tekil sahis olarak gören) münacatin hikmetlerinden ikisi sunlardir:

-Aciz ve kusurlu bir kul olarak her türlü noksandan münezzeh olan Allah’in huzuruna vardiginda, dogrudan onu muhatap etmekten haya eder Boynu bükük bir vaziyette münacatini ona isittirmeye çalisir Bu kulluk mak----- en uygun bir vaziyettir

-Övgüler övülenin arkasinda yapilirsa, övenin samimiyetini gösterir Allah’tan hiçbir sey gizli olmamakla beraber, bir kul olarak kendi çapinda, Rabbinin giyabinda onu övmeye gayret etmesi, onun kullukta ciddiyet ve samimiyetini göstermesi bakimindan önem arz etmektedir

Ikincisi: “Yalniz sana kulluk eder ve yalniz senden yardim isteriz” mealindeki cümleden baslayip Surenin sonuna kadar devam eden hâzirâne(Allah’i ikinci sahis olarak muhatap edinip dogrudan ona hitap ederek) yapilan münacattir Bu iltifat sanatinda, huzurunda oldugumuz Zat-i Akdes’in -bir kul için en önemli olan- unvanlarinin/isim ve sifatlarinin mülahazasi söz konusudur

Buna göre, huzurdaki münacat söyledir: “Ey âlemlerin Rabbi, ey Rahman, Rahîm ve hesap gününün sahibi olan Allah’im! Biz âciz mahluklarin olarak yalniz sana kulluk eder ve yalniz senden yardim isteriz Ne Olur, bizi dosdogru yola ilet"

Insan tek basina da olsa, birinci tekil sahis yerine birinci çogul sahisi kullanarak “Yalniz sana kulluk ederiz ve yalniz senden yardim isteriz” demesinin anlami sudur:

Namaz kilan kimse, üç büyük cemaatle birlikte Rabbine karsi ibadet ettiginin farkindadir Buna göre, Fatihayi okurken söyle der: “Ben ve benim gibi namaz kilan insanlarin meydana getirdigi cemaat olarak; Ben ve Allah’i tespih eden bütün kâinatin olusturdugu cemaat olarak, ve nihayet ben ve benim vücudumdaki maddî-manevî duygu ve organlarimin meydana getirdigi cemaat olarak“ yalniz sana kulluk ederiz ve yalniz senden yardim isteriz”