Frmacil

**RüzgarGülü** · 09-05-2008

Travmatik olaylarla beynimiz korkmayı öğreniyordur

Korkmayı unutmak ise çok zor

Almanya'da işkence kurbanları konusunda araştırmalarıyla tanınan Psikolog Thomas Elbert, elde ettiği sonuçlar hakkında ilginç bilgiler verdi

Aşırı derecede stresin beyinde hangi değişimlere yol açtığını inceliyorsunuz

Bu konuyu nasıl araştırıyorsunuz?

- Almanya'da işkence kurbanlarıyla çalışıyoruz

Fakat bunun dışında savaş bölgelerinde veya tsunamiden sonra Sri Lanka gibi bölgelerde de araştırmalar yapıyoruz

Yani insanların travmatik deneyimler yaşamış olduğu her yerde

Travma beyni nasıl etkiliyordur???

- Hayvan deneylerinden stres durumlarında böbreküstü bezi kabuk bölgesinde özellikle de kortizol gibi hormonların salgılandığını biliyoruz

Aslında kısa vadede ve belli dozlarda yararlı olan bu stres hormonları, organizmanın hızla kaçmasına izin veren alarm sinyali üretiyorlar

Fakat uzun vadede beyinde sitotoksik (zehirli) etki yapıyorlar

Hipokampüsteki sinir hücrelerinin önce dal şeklindeki uzantıları azalıyor, daha sonra ise ölüyorlar

Travma sonrası stres bozukluğunun (TSSB) insanlarda da hipokampüste küçülmeye yol açtığını gösteren kanıtlar var

Benzer sonuçlara çocukluklarında tacize uğrayan travma kurbanlarında da ulaşıyoruz

Bunun ne gibi olumsuz sonuçları vardır???

- Hipokampüs bölgesi, mekansal ve zamansal tayinden sorumludur

Bu bölge hasarlı olduğu zaman örneğin: Nerede, ne zaman ne oldu? Koşulları yerine getirilemez ve dolayısıyla da otobiyografik bellek artık doğru gelişmez

Bu durum travmatik bozukluk yaşayan kişileri geçmiş zamana dönmüş gibi hissettirir ve insanlar yeniden işkence odasında ya da iç savaşından ortasında bulunduklarına inanmaya başlarlar

Travma sonrası stres bozukluğu hastalarında ne gibi belirtiler görülür??

- Travmatik olayları istenç dışı olarak yeniden yaşamanın dışında, o olaylarla ilgili her şeyi engellemeye çalışırlar

Mesela tsunami kurbanları, ellerini yıkayamayacak ve su içemeyecek duruma gelirler

Bu belirtiler psikolojik olarak nasıl açıklanabilmektedir??

- Belirtilerde, beyindeki korku merkezi amigdala etkilidir

Hayvan deneylerinden bu merkezin travmatik olaylardan sonra daha karmaşık bir şekilde işlediğini biliyoruz

Fareler korkutulduklarında ve işkence gördüklerinde amigdaladaki yeni bağlantılar oluşuyor

Beyindeki bu yapıda genetik veya evrimsel olarak programlanmış korku uyarımları kotlanmıştır

Mesela bunlar sayesinde bir yılanı gördüğümüzde henüz bilincimize ulaşmadan otomatik olarak korkup kaçıyoruz

Özetle şöyle söyleyebilir miyiz? Hipokampüsün düzenleyici gücü zayıflarken, korku merkezi aşırı derecede etkinleşmekte

- Evet

Bu durum hastanın, korkuya neden olaylardan bilinçsiz olarak etkilenmesine yol açar

Yani neden korktuğunu bilmeden korkmaya başlar

Bu psikolojik değişimlerin boyutu nedir??

- Beyin yapısındaki değişimler bireyden bireye %10-30 arasında değişmekte

Tipik bir travma şeması çizmek mümkün mü, yoksa her insanın tepkisi farklı mı?

- Elbette ki çok büyük bireysel farklılıklar vardır

Kimileri daha dayanıklıdır, diğerleri ise hızla çökerler

Ama bunun dışında genel bir motiften söz edebiliriz: Travma seviyesi bir insan beyninin işlemek zorunda olduğu korkunç olayların sayısına orantılı olarak yükselir

Bunun sebebi nedir??

- Güney Sudan'da 3000'den fazla kişiyi inceledik

Bazıları 25-30 travmatik deneyimi geride bırakmıştı

Eşlerinin tecavüze uğrayışları, kızlarının doğranması vb gibi korkunç olaylar yaşamışlardı

Bu tür insanların hepsinde travma sonrası stres bozukluğu belirtisi görülür

Başlarından sadece bir ila beş olay geçenlerin bulunduğu grupta ise TSSB belirtilerini oranı %20'nin altındadır

Travmatik olaylardan sonra beyinde daha başka değişimler de meydana geliyor mu??

- İşkence kurbanlarında genelde kişilik çözülmesi belirtileri görülmekte

Bu kişiler şok durumlarından içlerinden kaçmaya çalışırlar ve dolayısıyla da belli başlı anıları veya duyguları aynı anda bölerler

Manyetik ensefalagrofi ve manyetik rezonans tomografisiyle bu tür hastaların beyin etkinliklerinde tipik değişimlerin meydana geldiğini görüyoruz

Özellikle de sol beynin alın bölgesinde anormal derecede yavaş beyin dalgaları saptanmakta

Bu tür sonuçlar travmatik bozuklukların tedavisinde yararlı olabiliyor mu???

- Bu şu sıralar üzerinde hararetle tartışılan ama bir türlü yanıtlanamayan bir sorudur

Fakat en azından şunu söyleyebiliriz: Travmatik olaylar düzenli olarak beyin yapısında depolanmakta

Bu şekilde, yeni korkular ve olaylarla uyumlu bir korku merkezi gelişmekte

Bu sonuçlar örneğin Sri Lanka'daki araştırmalarla ortaya çıktı

Ülkenin güneyinde çocukların sadece %15'i travma geçirmiş

Oysa iç savaşın yıllardır devam ettiği kuzeyde, çocukların %50'sinde TSSB görülmekte

Tsunamiyle ilgili travma daha önceki savaş olaylarıyla kaynaşmakta

Çocuklar bu ikisi arasındaki farkı bilemiyorlar ve dolayısıyla da olaylar hep aynı korku bölgesine işlenmekte

Bu tür bozuklukların toplumsal yaşamı ne şekilde etkilediğini tahmin etmek hiç de zor değil

Herhangi bir tedavi umudu var mı peki?

- Kimi araştırmacılar, beyindeki travma yapısının asla çözülemeyeceğini düşünüyorlar

Ben bu konuda biraz daha iyimserin

Belki de sinirsel bağlantıların onarılması mümkündür

Bunun psikoterapi mi yoksa ilaçlarla mı gerçekleşeceğini bundan sonraki çalışmalarımızda göreceğiz

Kim kimdir???

Thomas Elbert

Konstanz Üniversitesi Klinik Psikoloji ve Davranış Nöroloji Bölümü profesörü ve aynı zamanda savaş, terör ve taciz kurbanlarına tedavi ederek yardımcı olmaya çalışan Victim's Voice organizasyonunu da yönetiyordur

Kaynak:Bilim org(Hürriyet Bilim)

09-05-2008	#1
Profil Bilgileri RüzgarGülü Administrator Üyelik tarihi: Feb 2008 Bulunduğu yer: Ankara Yaş: 19 Mesajlar: 17.069 Üye No: 33080 Tecrübe Puanı: 190 Rep Puanı : 9858 Rep Derecesi Ruh Hali: Reklam www.dantel-orgu.com	Korku Beynimizi Nasıl Ele Geçiriyor.? Travmatik olaylarla beynimiz korkmayı öğreniyordur Korkmayı unutmak ise çok zor Almanya'da işkence kurbanları konusunda araştırmalarıyla tanınan Psikolog Thomas Elbert, elde ettiği sonuçlar hakkında ilginç bilgiler ... Travmatik olaylarla beynimiz korkmayı öğreniyordur Korkmayı unutmak ise çok zor Almanya'da işkence kurbanları konusunda araştırmalarıyla tanınan Psikolog Thomas Elbert, elde ettiği sonuçlar hakkında ilginç bilgiler verdi Aşırı derecede stresin beyinde hangi değişimlere yol açtığını inceliyorsunuz Bu konuyu nasıl araştırıyorsunuz? - Almanya'da işkence kurbanlarıyla çalışıyoruz Fakat bunun dışında savaş bölgelerinde veya tsunamiden sonra Sri Lanka gibi bölgelerde de araştırmalar yapıyoruz Yani insanların travmatik deneyimler yaşamış olduğu her yerde Travma beyni nasıl etkiliyordur??? - Hayvan deneylerinden stres durumlarında böbreküstü bezi kabuk bölgesinde özellikle de kortizol gibi hormonların salgılandığını biliyoruz Aslında kısa vadede ve belli dozlarda yararlı olan bu stres hormonları, organizmanın hızla kaçmasına izin veren alarm sinyali üretiyorlar Fakat uzun vadede beyinde sitotoksik (zehirli) etki yapıyorlar Hipokampüsteki sinir hücrelerinin önce dal şeklindeki uzantıları azalıyor, daha sonra ise ölüyorlar Travma sonrası stres bozukluğunun (TSSB) insanlarda da hipokampüste küçülmeye yol açtığını gösteren kanıtlar var Benzer sonuçlara çocukluklarında tacize uğrayan travma kurbanlarında da ulaşıyoruz Bunun ne gibi olumsuz sonuçları vardır??? - Hipokampüs bölgesi, mekansal ve zamansal tayinden sorumludur Bu bölge hasarlı olduğu zaman örneğin: Nerede, ne zaman ne oldu? Koşulları yerine getirilemez ve dolayısıyla da otobiyografik bellek artık doğru gelişmez Bu durum travmatik bozukluk yaşayan kişileri geçmiş zamana dönmüş gibi hissettirir ve insanlar yeniden işkence odasında ya da iç savaşından ortasında bulunduklarına inanmaya başlarlar Travma sonrası stres bozukluğu hastalarında ne gibi belirtiler görülür?? - Travmatik olayları istenç dışı olarak yeniden yaşamanın dışında, o olaylarla ilgili her şeyi engellemeye çalışırlar Mesela tsunami kurbanları, ellerini yıkayamayacak ve su içemeyecek duruma gelirler Bu belirtiler psikolojik olarak nasıl açıklanabilmektedir?? - Belirtilerde, beyindeki korku merkezi amigdala etkilidir Hayvan deneylerinden bu merkezin travmatik olaylardan sonra daha karmaşık bir şekilde işlediğini biliyoruz Fareler korkutulduklarında ve işkence gördüklerinde amigdaladaki yeni bağlantılar oluşuyor Beyindeki bu yapıda genetik veya evrimsel olarak programlanmış korku uyarımları kotlanmıştır Mesela bunlar sayesinde bir yılanı gördüğümüzde henüz bilincimize ulaşmadan otomatik olarak korkup kaçıyoruz Özetle şöyle söyleyebilir miyiz? Hipokampüsün düzenleyici gücü zayıflarken, korku merkezi aşırı derecede etkinleşmekte - Evet Bu durum hastanın, korkuya neden olaylardan bilinçsiz olarak etkilenmesine yol açar Yani neden korktuğunu bilmeden korkmaya başlar Bu psikolojik değişimlerin boyutu nedir?? - Beyin yapısındaki değişimler bireyden bireye %10-30 arasında değişmekte Tipik bir travma şeması çizmek mümkün mü, yoksa her insanın tepkisi farklı mı? - Elbette ki çok büyük bireysel farklılıklar vardır Kimileri daha dayanıklıdır, diğerleri ise hızla çökerler Ama bunun dışında genel bir motiften söz edebiliriz: Travma seviyesi bir insan beyninin işlemek zorunda olduğu korkunç olayların sayısına orantılı olarak yükselir Bunun sebebi nedir?? - Güney Sudan'da 3000'den fazla kişiyi inceledik Bazıları 25-30 travmatik deneyimi geride bırakmıştı Eşlerinin tecavüze uğrayışları, kızlarının doğranması vb gibi korkunç olaylar yaşamışlardı Bu tür insanların hepsinde travma sonrası stres bozukluğu belirtisi görülür Başlarından sadece bir ila beş olay geçenlerin bulunduğu grupta ise TSSB belirtilerini oranı %20'nin altındadır Travmatik olaylardan sonra beyinde daha başka değişimler de meydana geliyor mu?? - İşkence kurbanlarında genelde kişilik çözülmesi belirtileri görülmekte Bu kişiler şok durumlarından içlerinden kaçmaya çalışırlar ve dolayısıyla da belli başlı anıları veya duyguları aynı anda bölerler Manyetik ensefalagrofi ve manyetik rezonans tomografisiyle bu tür hastaların beyin etkinliklerinde tipik değişimlerin meydana geldiğini görüyoruz Özellikle de sol beynin alın bölgesinde anormal derecede yavaş beyin dalgaları saptanmakta Bu tür sonuçlar travmatik bozuklukların tedavisinde yararlı olabiliyor mu??? - Bu şu sıralar üzerinde hararetle tartışılan ama bir türlü yanıtlanamayan bir sorudur Fakat en azından şunu söyleyebiliriz: Travmatik olaylar düzenli olarak beyin yapısında depolanmakta Bu şekilde, yeni korkular ve olaylarla uyumlu bir korku merkezi gelişmekte Bu sonuçlar örneğin Sri Lanka'daki araştırmalarla ortaya çıktı Ülkenin güneyinde çocukların sadece %15'i travma geçirmiş Oysa iç savaşın yıllardır devam ettiği kuzeyde, çocukların %50'sinde TSSB görülmekte Tsunamiyle ilgili travma daha önceki savaş olaylarıyla kaynaşmakta Çocuklar bu ikisi arasındaki farkı bilemiyorlar ve dolayısıyla da olaylar hep aynı korku bölgesine işlenmekte Bu tür bozuklukların toplumsal yaşamı ne şekilde etkilediğini tahmin etmek hiç de zor değil Herhangi bir tedavi umudu var mı peki? - Kimi araştırmacılar, beyindeki travma yapısının asla çözülemeyeceğini düşünüyorlar Ben bu konuda biraz daha iyimserin Belki de sinirsel bağlantıların onarılması mümkündür Bunun psikoterapi mi yoksa ilaçlarla mı gerçekleşeceğini bundan sonraki çalışmalarımızda göreceğiz Kim kimdir??? Thomas Elbert Konstanz Üniversitesi Klinik Psikoloji ve Davranış Nöroloji Bölümü profesörü ve aynı zamanda savaş, terör ve taciz kurbanlarına tedavi ederek yardımcı olmaya çalışan Victim's Voice organizasyonunu da yönetiyordur Kaynak:Bilim org(Hürriyet Bilim)

Sponsored Links
Google'a ekle	Yudumla	Mumsema	Derya Gibi	Oya

Seçenekler
Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder
Stil
Normal Hybrid-Şeklinde gösterime geç Ağaç şeklinde gösterime geç

Benzer Konular
Konu	Konuyu Başlatan	Forum	Cevaplar	Son Mesaj
Korku namazı	HAKAN	Namaz Arşivi	1	3 Hafta önce 12:40
Korku...	sema eren	Kendi Şiirleriniz	0	29-07-2008 22:05
Korku İmparatorluğu	Senatör	Kitap Özetleri & E-Kitaplar	0	15-07-2008 12:41
Çocuk ve Korku	DereeN	Çocuk ve İslamda Eğitim	0	13-05-2008 21:57
Neptün Görevini Hayata Geçiriyor.	RüzgarGülü	Bilim & Teknoloji	0	01-05-2008 19:40

Frmacil

Korku Beynimizi Nasıl Ele Geçiriyor.?